zondag 10 november 2019

Mijmering 84 Zuurkool met witte bonen, puree, gebakken appeltje, nostalgie en de voorraadkast in november...

Beste mensen,

Tijdens een “frisse neus halen” 
vind je zomaar kleine buideltjes geluk...
een vogel, een tuin, de glimlach van een kind, een kransje aan een voordeur,
Je zou het allemaal niet zien als je thuis was gebleven...
Annemiek.
Mijmering 84 2019
Tip.
Nachtvorst gevolgd door een zonnige dag waarin best nog tuinklussen gedaan kunnen worden. Door de vele regen bleef veel liggen en dat zal wel in meer tuinen het geval zijn geweest. Potten met meerjarige planten kunnen nog geleegd en in de volle grond gezet waar ze meer kans van overleven hebben dan in een pot....
Als je nog geen tijd hebt om de potten schoon te maken zet ze dan in ieder geval op de kop om te voorkomen dat regenwater erin blijft staan en ze kapot vriezen. Elke dag het laatste afwaswater bewaren om de dag erop in ieder geval EEN pot mee schoon te maken en in de schuur of zo zetten om te overwinteren....
Tip 2
De viooltjes staan al lang in de wacht om manden mee op te fleuren tijdens wintertijd. Vandaag werden ze in potten gezet waarin onderin wat blad ging op de gaatjes, om uitspoelen van de potgrond te voorkomen. Daarop potgrond en de viooltjes.... potten in de manden op onder/bakjes en rondom weer bijvullen met mos of hooi...wat je ook hebt. Dat wil zeggen voor de manden van gaas/mos. Gewone potten en bakken vullen met viooltjes kan natuurlijk ook. Viooltjes zijn winterhard en bloeien tijdens zachte winterdagen en krijgen nog een groei/bloei spurt tegen april/mei 2020...Ze helpen je de winter door...met hun vriendelijke gezichtjes.
 
Tip 3
De sering/hortensia werd nog gesnoeid als je hem in toom wilt houden kan dat nog. Lage takken kort snoeien zodat de uitlopers komend jaar de aarde niet raken. Zoals je ziet heb ik de bolvorm behouden en niet veel gesnoeid zodat komend jaar bloemen erin komen.... Drastisch kortwieken betekend zeker een jaar geen bloei...

Tip 4
Helemaal weg van de topinamboer (aardpeer) die in mijn voortuin staat wordt hij vol ingezet bij stamp potjes en pureetjes. Een derde aardpeer op twee derde aardappel bespaart je aardappels en hoe gezond is de aardpeer. Hij zorgt tevens voor een goede stoelgang voor mensen die last hebben van regelmatige verstopping is de aardpeer zeer aan te raden. Pastinaak bonen en uien hebben dezelfde werking.

Tip 5
In november staat elke week wel een keer zuurkool op het menu. Nee geen stamp potje maar zuurkool met witte bonen en een pureetje van aardpeer/aardappel erbij en gebakken appeltjes... Een geliefd recept van dit mens en goedkoop zodat je huishoudgeld overhoud waarvan houdbare producten gekocht kunnen worden voor in de voorraadkast. Zolang de wegen goed te fietsen zijn sla ik voorraden in.. Welke producten?
 
Tandpasta *
shampoo *
zeep *
sunlight en soda *
afwasmiddel*
bloem *
rijst * 
pasta *
koffiebonen *
suiker
filterzakjes
doos houdbare melk
koffiemelk*
bonen *
erwten *
linzen *

Het sterretje betekend al in voorraad dus nog ietsje om bij te kopen. Je eigen lijstje zal wel anders zijn al of niet langer? Wat je in huis hebt daarvoor hoef je niet op pad als de feestdagen drukte komt opzetten of de wegen glad... In november goedkopere menu’s op tafel zetten betekend meer voorraad kunnen kopen voor in je voorraadkast... Wegenzout niet vergeten...Je hoeft het maar in de schuur te hebben staan....

Tip 6
En nu het receptje: Zuurkool met witte bonen, puree en gebakken appeltjes.
Ingrediënten: voor twee a 3 personen.

2 dikke aardappels
enkele aardperen als je hebt
of meer aardappels
klontje boter
nootmuskaat
zout
500 gram zuurkool
handvol witte bonen die je
hopelijk voorgekookt in de vriezer
hebt opgeslagen.
1 appel.

Werkwijze: Schil de aardappels en topinamboer met de dunschiller. (Ik heb de topinamboer na het oogsten geschrobd met regenwater zodat de modder eraf was voor de dunschiller eraan te pas kwam.) Was de knollen in drinkwater en snij ze in kleine stukken waardoor kooktijd wordt verkort. Zuurkool en knollen apart koken met elk een beker water en bij de knollen iets zout. Aan de kook brengen en daarna 10 minuut laten koken op laag gas. De bonen kunnen NU in bevroren toestand bij de zuurkool om te ontdooien en te verwarmen. (Even op hoog gas) Zet de deksel schuin als nog vocht moet verdampen. Witte bonen uit potjes of blik worden match en zijn duur. Je vind ze niet terug in de zuurkool al zitten ze wel erin. *
 
De knollen eventueel afgieten en stampen tot puree. Klontje boter en nootmuskaat erbij en eventueel scheutje melk al zal dat met topinamboer bij de aardappels niet hoeven...
Ondertussen in ietsje zonnebloemolie schijven appel bakken in de koekenpan. Laat de schil erom...alleen wassen en van klokhuis ontdoen. De vitamientjes zitten immers net onder de schil... Ik heb pas een potje mosterd/honing gekocht wat heerlijk smaakt bij dit gerecht. In de koeling bewaard kan ik wel een winter ermee voorruit...

*Gedroogde witte bonen koop je bij de Turkse winkel als je voor goedkoop gaat. Een kilo wordt driemaal zoveel als je ze wast en met twee liter water 24 uur in de week zet. Koken met het weekwater tot beetgaar. Afgieten en af laten koelen. In pakketjes van een handvol bonen invriezen. Misschien heb je kleine hergebruik doosjes zoals ik... dat bespaart het milieu weer plastic zakjes. De voorgekookte bonen zijn je “vlees” oftewel vleesvervanger in vegetarische gerechten zoals bovenstaande zuurkool. Ook te gebruiken in alle soorten stamp potjes en wok gerechten...
 
Mijn leventje...
Floor en ikke hebben zaterdag bijgeslapen en baaldag gehouden. Die staat wel eens op de planning en dat mag... Gewoon helemaal niets doen om de dag erna aan de slag te kunnen en trots te zijn over wat uit je handen komt... Een frisse neus halen op de fiets en op zondag boodschappen doen in de vroegte als de medemens uitslaapt en de supers stil zijn. Rustig wikken en wegen en twee goede reclame broden ingeslagen en thuis gedeeld in vier halfjes die
ingevroren werden. 

De stoof peertjes zijn in de reclame en die zijn goed houdbaar. Een kilo voor 99 cent... Je kan ze stoven en kant-en-klaar invriezen in bakjes. Nostalgie met Kerst of eerder of nu... 

Koffiebonen in kilo verpakking is nooit weg bij dit mens en met een kilo kom ik lang uit omdat de koffie per beker wordt gezet en niets weggegooid. Beker water in steelpannetje met deksel aan de kook brengen. Filterhouder op de beker met een filterzakje en een schepje gemalen koffie erin. Koffie opgieten met het kokend water.
Eerst de helft van het water in het midden en dan rondom langs de randjes gieten zodat de koffie goed gefilterd wordt. Het proces is korter in tijd dan ik het tikken kan dus probeer maar eens...

Ik heb het geëmailleerde bord weer gevonden in de tuin en zat onder een pot chrysantjes. Schoon gemaakt kan het weer in de kast en leg ik op het pannetje water voor de koffie als ik vergeten ben brood uit de vriezer te halen... Het bord geleid
de warmte zeer snel... beter dan aardewerk zou doen.
Een deel van de hof werd blad vrij geveegd en kwam het blad op de borders. Als je een blad korf van de gemeente vlakbij je huis hebt zou je zakken vol blad die anderen wegdoen ergens achterin je tuin kunnen opslaan. Door op de zak te gaan staan kan er nog meer bij tot de zak net nog dicht kan geknoopt... en heb je na de winter prachtige bladcompost....
De bramen moeten nog gesnoeid...dat kan de hele winter nog tijdens vorstvrije dagen. Klusjes verdelen en eerst maar wat direct moet. De jarenlange mijmering fan mist de inkuil/kuil en dat wordt dit jaar een kleintje om tijdelijk pastinaak en topinamboer in op te slaan als de vorst de aarde op slot zet. 

Natuurlijk moet je voor die tijd oogsten dus hou het weerbericht in de gaten... Ik heb dit jaar alles weggegeven wat ik over had en niets bewaard. Er staan nog spruitjes en boerenkool en de laatste winterwortel moet eruit... Het kan allemaal nog net....


Geen geraniumstekken op de vensterbank dit jaar en heb ik een experimentje gedaan door ze in te kuilen... Kan zomaar mislukken en zien we komend voorjaar wel weer. Alleen de fuchsia’s staan gesnoeid binnen op de vensterbank van de onverwarmde logeerkamer en krijgen elke week een eierdopje water per plant. Daarmee komen ze de winter door...
 
Het is een weelde de koel/vriescombinatie en zal ik einde maand het verbruik van de stroom misschien wel zien dalen. Niet meer de trap op hoeven voor de vriezer is een genot. Klusjes boven worden gedaan als ik opsta of naar bed ga en dat kan een wasje zijn dat wordt opgehangen. Buiten hangen bij nachtvorst is vriesdroog en ik zie in gedachten de planken luiers en theedoeken die in mijn kind tijd aan de lijnen hingen... De lakens die witter dan wit door het blauwsel spoelwater moesten en het rekje boven de kachel en de stang rondom waarop na gedroogd werd. Wij hadden een hele grote kelder waarin gedroogd werd op lijnen met de ramen op kiep.

Toen waren wasdrogers onbekend en deze doos heeft menig keer met de vingers tussen de wringer gezeten als het te vlug ging. Je stond als kind bijna te dansen aan dat draai geval om maar vlug de was uit het sop door de wringer in de spoel wasteil te kunnen mikken. Spoelen in de grote teil en in de kleinere wasteil met blauwsel in het water naspoelen. Daarna weer door de wringer en op de waslijn om als eerste de witte was buiten te kunnen hangen voor de school begon. De stekker van de wasmachine met wringer uit het stopcontact vergat je nooit omdat met natte handen je aan de stroom bleef hangen... wat mij natuurlijk steevast gebeurde.

Op de tweede klas lagere school was ik vaak te laat op de maandagen en moest in de hoek staan. Om mijn woede daarover kwijt te raken zette ik heel voorzichtig de bretels van Harrie Deckers om de leuning van zijn stoel. Met dat joch had ik altijd wel appeltjes te schillen....Als hij opstond bleef de stoel aan zijn kont hangen en keek ik de andere kant uit. Toen schreven we nog met kroontjespennen die bij mij direct in twee puntjes spleten en de inktpot was ook al zo’n ding... De inktlap had ik zelf gemaakt van bonte kleine lapjes met een knoop in het midden die de zaak bij elkaar hield... Ik zat op een moderne gemengde school waar de meisjes en de jongens samen in klassen zaten. Ik was moeders mooiste niet met mijn melkboerenhondenhaar, een lui oog en het ziekenfondsbrilletje. Daarbij Robinson jongens schoenen omdat meisjesschoenen na twee weken waren gesloopt. Alles was te groot en te grof aan dit kind en als de jongens “schele” riepen en “bolletje eier beschuit” hield ik daar geen trauma aan over... Ik was nooit de “zielige” maar schopte eronder en gebruikte mijn vuisten voor mij en mijn zus...en wachtte mijn tijd af. Therapie in de kinderjaren... en daar hoorde ook ventielen losdraaien van fietsbanden bij... van Harrie Deckers, Paul Wouters en wie me maar dacht dwars te moeten zitten.....

Annemiek.

zondag 3 november 2019

Mijmering 83 Was en droog tips, pompoen/sinaasappeljam, kalk in de aarde en wondere bontlaarsjes pantoffel.

 
Beste mensen,
Als je rustig kunt genieten
van kleine dingen,
woon je in een tuin vol zaligheid....
Annemiek
 
Mijmering 83 2019.

Tip.
Het loont de moeite van een grote pompoen marmelade te maken oftewel pompoen sinaasappel jam. Natuurlijk de light versie dat maakt de marmelade multifunctioneel. Elke foto vertelt je meer dan 100 woorden maar toch nog het recept....
 
Voor elke drie kilo pompoen
anderhalve liter sinaasappelsap
maakt niet uit welke...
en 5 pakken 2:1 geleisuiker.
 
((Aandacht! Neem geen andere soort geleisuiker. De pakken zijn pondpakken, 2:1 betekend 2 pond fruit of sap op 1 pond/pak geleisuiker.
Als je de pompoen en het sap bij elkaar telt heb je 4.5 kilo zal je zeggen. Dat klopt...dat halve pak extra doen we omdat het sap dun is en we dikke marmelade willen.... Je mag dit alles vergeten en gewoon bovenstaand recept nemen en is alles goed....))

De pompoen in grote stukken snijden of laten vallen al is het van eenhoog als het moet. De zaden met de hand verwijderen. De harde schil afsnijden en de grote pompoenstukken wassen. Met schone handen in kleine stukken snijden en afwegen. Een grote soeppan kan meestal wel drie kilo bevatten. Zorg dat er ruimte over is, al zal de pompoen nog zakken als het gaar is...
Anderhalve liter sinaasappelsap erbij en op het gas... Af en toe omroeren en als de stukken gaar zijn met de staafmixer erdoor.... De geleisuiker toevoegen en weer aan de kook brengen. 3 a 4 minuten op vol kookpunt doorkoken. Ondertussen heb je de potten met schroefdeksel af gewassen. De kokend hete marmelade met een vuurvaste schenkkan (koffiezetapparaat of zo) in de potten schenken tot net onder het randje. Deksel erop en de potten op de kop zetten. Van de grote pompoen zie foto maakten we 31 potten pompoen sinaasappel/marmelade....
Nou ja... We kwamen ietsje tekort en hebben een klein pompoentje erbij gesneden. Voor de laatste 400 gram die we tekort kwamen.  

Van de rest werden pompoen pannenkoekjes gemaakt... Geraspte pompoen een ei en wat zelfrijzend bakmeel. Even met de hand kneden en eventueel een scheutje melk erbij wat niet hoefde... In zonnebloemolie bakken in de koekenpan... 

Je kan van de overige pompoen natuurlijk ook soep maken of rauw invriezen voor de volgende soep of zo.....Geen potten? Maak de pompoen schoon en weeg 3 kilo af in kleine stukken gesneden. Vries in en spaar eerst potten. Marmelade maken kan je dan later wel. Bevroren pompoen in de pan met sap en en en.... zie boven.

Wat je met pompoen marmelade kan doen? Op je brood op ijs in yoghurt en...als vulling in kruimeltaarten of crumble... En de zaden? Kan je afspoelen en met wat olie gemengd roosteren in de oven op een plaat. Een leuke bezigheid bij de TV of zo? De zaden in je mond met je tanden van de harde schil ontdoen en het groene zaadje opeten... Heerlijk en gezond....

Tip: 2
Soms is een klein lampje bij de PC of schrijf of werkplek voldoende en hoef je geen vier grote lampen te laten branden. Bij onze consuminderhuizen in de entree worden alle spullen die in en uit gaan...  opgeschreven. We beschermen daarmee de mensen voor zichzelf al gaat het natuurlijk ook wel eens mis. Veel aanbod als je jaren amper kleding had betekend wel eens doorslaan of hamsteren voor arme tijden. Twee winterjassen is echt genoeg en een paar laarzen en een paar schoenen en zeven shirtjes en enkele broeken. Zes hoeslakens voor een bed is niet nodig en twee doen het ook plus twee dekbedovertrekken en zes theedoeken en zes handdoeken plus wat keukendoeken. We weten hoeveel kinderen de mensen hebben en leren ze kennen door de tijd heen. Het worden goede kennissen en genieten we mee als een bijna nieuw jasje binnenkomt en we weten dat het ene kind dat nu net nodig heeft.... Terug naar de lampjes... een theelichtje tegen een spiegel zijn twee lichtjes... en drie minuut een ruimte


verlaten bespaart al stroom als je het licht uitdoet. Waarom zou je alles verlichten als je er niet bent. De stekkers uit het stopcontact bespaart je sluipverbruik of je moet de schakeldoos met de rode knop hebben. Rode knop uit verbruik uit... Laat je oplader telefoon of wat dan ook dus niet in het stopcontact zitten... sluipverbruik en...brandgevaar. Laad apparaten op als je in dezelfde ruimte bent en liefst in daluren zoals weekend als je een dubbele stroommeter hebt. Trek de stekkers uit voor je de ruimte verlaat....

Tip 3
Was drogen kan je in een lege kamer...logeerkamer of hobby kamer als je de ramen maar op kiep zet en de deuren open naar de andere kamers. Vocht kan op deze manier weg en frisse lucht naar binnen. Even laten hangen als de was al droog is kan prima. Te vroeg opgevouwen warme was uit bijvoorbeeld een droger wordt klam en is niet goed voor je gezondheid. Met stoom gestreken was... ook even uithangen om dezelfde reden. Waslijntjes hoog aan muren in kamers is dan ook aan te raden... Buiten drogen kan niet altijd en misschien kan je onder een afdakje drogen of op een rek bij een overdekt balkon. Mijn droger gebruik ik alleen als ik ziek ben en het niet lukt de was op de lijn te krijgen.....

Tip 4
Ik gruw van zeepjes op de wasbak van een toilet waar velen hun handen (behoren te) wassen. Zeep is geweldig zuinig en helemaal goed als je alleen woont of ieder zijn/haar eigen zeepbakje heeft. Bij onze consuminderhuizen haal ik de zeepjes weg en zet pompjes met handzeep (denken ze). Dat kan net zo goed uit een grote literflacon doucheschuim komen van een goedkoop merk of zelfs SUNSODA dat bespaart nog meer.....

Tip 5
Zijn je huisgenoten een goed merk shampoo of doucheschuim gewend? Half lege flacons bijvullen met zooi van dezelfde kleur en even schudden... Zeker als de huisgenoten ruim gebruiken... Langzaam aan wennen ze aan de “nieuwe” geur die niet zo intens is als je een vierde gaat mengen... 

Een goed merk ontsmettende handsoap (dettol) staat al een eeuwigheid op mijn wastafel. Goed bezig denkt het bezoek en de hulp... Goed bezig denkt Annemiek wetende dat daar SUNSODA inzit waar ik mijn tand prothese mee poets.... Blietzenblank en geen krassen en moet ik de tijd alleen nog maar uitzitten (uitbijten) omdat de tandtechnicus een prothese voor me maakte met overbite terwijl ik die nooit heb gehad. De kluns... Mijn boven tanden staan iets voor mijn ondertanden en brood afbijten lukt niet. De keukenschaar ligt altijd bij de hand door die oen...

Tip 6
De was...nog even een tipje. Ik schreef al eerder dat restjes zeep in een bakje water oplossen. Soms gaat dit niet zo snel als je nodig hebt en kan je de zeep raspen. Een beker zeep rasp en een bekertje soda in een volle wasmachine bonte was, wast geweldig goed. Dan weet je gelijk wat je met die zeepjes moet doen die overal rondzwerven en je eens gekregen hebt...
Tip 7
SUNSODA bevat geen gloor en door de tijd heen wordt de witte was een beetje grauwer. Dat is het mooie van dit zelfgemaakt wasmiddel. JIJ MAAKT UIT wanneer daar een agressieve witmaker bij moet en giet af en toe wanneer nodig een half kopje gloor bij het wasmiddel. Bij gekocht witwasmiddel zit die agressie steeds al erbij...
 
Tip 8
Mister Song heeft de jungle die moestuin werd bijna klaar. Zestig cm diep gezeefd door een bed spiraal... Het weer was hem goed gezind en hij was niet kinderachtig toen de regen viel. Misschien gaan de laatste loodjes nog gebeuren voor de echte vorst komt. Hij heeft het stuk mooi recht getrokken en is het nu tijd om kalk erover heen te strooien. Kalk verhoogt de PH waarde van de grond die beslist aan de zure
kant is gezien het mos dat er groeide... de brandnetels en de wilde bramen. Daaraan kan je zien hoe zuur de aarde is. De juiste PH waarde is nodig voor gezond gewas. Je kan testen laten doen door een aardemonster in te leveren bij bepaalde Boerenbond of Aveve zaken.  

Natuurlijk komt er ook mest in de grond komend jaar maart. Kalk en mest liever niet samen aan de aarde toevoegen. Zeker drie maanden ertussen is al goed...  De een zou de werkzaamheid  van het ander opheffen... Kalk kan je kopen bij de bouwmarkten, boerenbond Aveve en en.... Mister Song heeft de aarde mooi glad gelegd... dat gebeurd vanzelf als je aarde zeeft maar grove kluiten kan ook omdat de vorst de kluiten klein maakt...
 
Tip 9
Fieke heeft een paar mega grote wollen bont kraag laarsjes voor me gemaakt als pantoffels, om met schoen en Neuro Swing Orthese in te kunnen. Zonder de orthese kan ik al niet meer en een dikke sok in de schoen ook niet met die orthese erbij. Een dunne wollen sok kan net en bleek te weinig warmte te geven en als ik met “bevroren” voeten thuiskom kan ik er zo in. Gek genoeg kan ik mijn voet, enkel en stuk onderbeen niet bewegen maar kou voel ik wel... Die kou trekt verder omhoog naar gelang de zenuwen “kortsluiting” maken heb ik gemerkt en “dode” plekken achterlaten waar geen gevoel meer inzit... 

Fieke’s reuze pantoffels zijn een kostbaar bezit en ik kan er nog emotioneel van worden. Hoe je ze maken kan? Voor gewone kouwe voeten en benen of mensen met orthopedische schoenen? Bekijk de foto’s goed... Natuurlijk ga je geen afstanden in huis ermee lopen maar een kopje koffie halen in de keuken lukt wel of doe je ze even uit...  Voor het been en de heup die steeds meer uitval vertoont en koud aanvoelt heb ik ook al een oplossing... Leggings afknippen tot net boven de knie. Onder de knie begint de orthese (op de blote huid) en iets lager de dunne wollen sok... Over dat alles heen een lange broek....
 
Mijn leventje...
Riekie is de ster van de gordijnen afdeling en we hebben haar "groot" geëtaleerd op de meettafel... 

Ze mag terecht trots zijn want elke meter gordijnen is gemeten en kan ze zo uitzoeken of er iets bijzit voor de mens zonder geld en zonder gordijnen. Er gaat al veel meer uit meldde Riekie. 

Dat kan ik me voorstellen als alles zo overzichtelijk is... De mens in nood heeft zijn/haar hoofd vol en loopt alles door elkaar...

als je tussen losse lappen moet gaan zoeken en de maten steeds door elkaar heen lopen in je hoofd... dan haak je af... Zoals je ziet is de toonbank Riekie's  meetlat. Gemakkelijker kan het niet... 

We zitten op schema in de consuminderhuizen... Op het plein in Molenberg komt 17 november van 13.00 uur tot 16.00 uur een kerstmarkt voor vrijwilligers van beide consu huizen,  mensen met kleding pasjes en de wijk... Er zal een vuur korf zijn en warme chocolademelk plus kerstbrood. De kindjes mogen mee en bedenken we nog wel iets lekkers... Marshmallows of zo... boven dat vuur... 

Alles is gratis en onze klusmeneer is doende tegen een muur overdekte marktkraampjes van ouwe meuk te maken... Bed bodems en oude tafels met een raamwerk erom heen waar een zeil overheen komt... Alleen dat zeil moeten we kopen... de rest is van hergebruik spul... Gelukkig is de klus meneer een wonder van snelheid en de coördinatie en vaste kern in Molenberg Heerlen werken hand in hand mee en Gerda haar team voorop.... Dat samenspel is nog nooit zo goed geweest en een wonderlijk iets. Molenberg kan zich eindelijk meten met Jozé haar team in het moederhuis oftewel consuminderhuis Parkstad Landgraaf. Hij die de sla laat groeien bracht mensen op ons pad die ervoor gaan en het heilige vuur nog in zich hebben of erin is aangestoken... Dat betekend continuïteit... Het ontroert me steeds weer.... 

Annemiek