woensdag 12 november 2014

Mijmering 170 speculaas bakken tussen het koken door....

Beste mensen,

Een moeilijke start en tegenspoed
is een gelegenheid om innerlijke kracht te ontwikkelen.
Ongestoord gemakkelijk verworven geluk
is tegen geen enkele slag bestand...

Annemiek
170 Consumindermijmering 2014.
 
Tip.
Tijd om speculaas te bakken en daar doe ik niet moeilijk mee. Geen windmolentjes of speculaas mannen maar gewoon recht toe recht aan op een bakblik. Net uit de oven wordt de grote plak in ruiten gesneden en na afkoeling heb je dan vierkante of rechthoekige speculaas. Daar is niets mis mee want het gaat om de smaak. Moeilijke mannenmakerij stel je uit en van uitstel komt afstel. Gemakkelijk recept maak je tussen het stamppot maken door....Kijk maar....
 
Ingrediƫnten:
250 gram roomboter en 100 gram margarine ( mag ook 350 gram margarine zijn of 350 gram roomboter.
1 pond donkere basterdsuiker
800 gram bloem om te beginnen maar wordt meer.
4 eetlepels melk
2 zakjes bakpoeder
1 ei
snuf zout
30 gram speculaaskruiden.
 
Werkwijze:
Alle ingrediƫnten in een kom ( de boter op kamertemperatuur ) en de helft van de bloem. Met twee messen de boter in stukjes snijden.
Het deeg kort kneden, de rest van de bloem toevoegen en meer tot het deeg loslaat van je handen.
Verpak de bol deeg in een plastic zak en leg in de koeling.
 
Ondertussen:
Aardappels schillen en in klein gesneden stukjes opzetten in weinig water en zout. Uit de tuin heb ik een krop andijvie gehaald en de vieze buitenste
blaadjes eraf geplukt. Na twee keer de hele krop gewassen te hebben in regenwater is de krop gewassen in drinkwater uit de kraan. De andijvie werd in fijne reepjes gesneden en een ui gesnipperd. De andijvie en ui werden gemengd met een scheutje azijn en peper/zout.
 
De aardappels zijn ondertussen gaar en werden in een vergiet afgegoten en het eventuele kookvocht opgevangen. Klontje boter vers gemalen nootmuskaat en de mixer erdoor. Eventueel kooknat toevoegen en als er nog vocht bij moet een scheut melk. De andijvie werd door de puree geschept op hoog gas twee minuten lang.
 
De bol deeg werd uit de koeling gehaald en de oven op 175 graden voorverwarmt. De lap deeg ongeveer op maat van het bakblik uitrollen ( aanrecht met bloem bestuiven) en in vieren vouwen. Op het ingevette of met duurzame bakfolie belegde bakblik leggen en open klappen.
De overtollige randjes met een mes afsnijden en als lapmiddel op open plekjes leggen. Druk met je vingers maar aan en rol de deegroller er nog maar eens overheen tot je een geheel hebt. Een ei loskloppen en op het deeg verdelen met je hand. Bestrooien met geschaafde amandel ( Net over de grens in Duitsland goedkoop) In de oven is ongeveer de baktijd van deze
hoeveelheid 35 minuten maar elke oven is anders.
 
Na die tijd uit de oven halen en de randjes recht afsnijden met een groot kartelmes. De speculaasplaat in repen en weer in vierkanten. Haal de
buitenste randjes maar weg en proef. Ze moeten snel hard zijn. Probeer een vierkantje op te tillen en kijk of het gaar is van binnen. De speculaas kan best nog eens tien minuut de oven in als het nodig is.
 
Na afkoeling kan de speculaas in koekdozen bewaard maar die heb ik niet en die hoef ik niet. ze staan maar in de weg in kasten. Ik heb een pracht oude kasserol met deksel. Hij is zo mooi dat het een decoratie is op tafel.....gevuld met speculaas of met wafeltjes tegen einde jaar. De speculaas kan weken bewaard worden........
 
Tip 2
Rol balletjes van stukjes deeg alsof je soepballetjes draait en bak de pepernoten op een bakblik. Afgekoeld de pepernoten in au bain marie gesmolten chocolade wentelen kan ook nog.....
 
Mijn leventje.....
Donkere dagen in november met hier en daar wat licht, als sint en Piet de daken gaan beklimmen door stormvlagen regen mist.
 
Het zou zomaar kunnen en doet me denken aan mijn jeugd. Dertien jaar en dienstmeisje bij een bakker die gespecialiseerd in peperkoekenmannen en amandelspeculaas omkwam in het werk. Ik bleef maar schoonmaken en aanpakken in november en december, emmers heet water, harde bezems zelfs met een steekschop de vloer afsteken van de bakkerij laat op zaterdagavond. Aangetrapt deeg en troep op de schop terwijl in de dancing twee huizen verder de Beatles te horen waren. Yellow submarine....terwijl mijn sopje door de bakkerij spoelde de put in, zat de bakker in de week in het bad. De kasten onder de ovens open en de vlaaiplaten en broodvormen werden op de werkbanken gezet. De kasten moest ik nog uitsoppen had de bakker gezegd. De tuinslang in de kast leek me een betere oplossing dan met de hand met een sopje. De bakker zag het toch niet. De watergolf bracht legers kakkerlakken naar buiten die de verdrinkingsdood stierven in de put. Op de zolder zaten altijd muizen en geheimzinnig geritsel. Meisje van dertien met de tanden op elkaar de klus klaren met de vloertrekker de kast leegtrekken van water en zwarte beestjes met harde schildjes op hun rug. De ramen open en de laatste ovenwarmte droogde de vloer en zag je weer de helle gele tegeltjes. De drogende kasten met open deuren. Naar huis op de fiets met wat gebakjes die overgebleven waren, gebroken speculaas  of macrons gebakken met te lang bewaard ranzig vet. De hulp “het meisje” dat langs de spoorbaan in de duisternis even bleef staan. Kijken naar de trein die kwam...en die ik eens zou nemen naar de horizon. Even vrij van alle werk en iedereen, was dit mijn gestolen uurtje voor mezelf. “Waar bleef je weer,” zei moeder dan als ik thuiskwam en gooide ik het gebak op tafel en was ze afgeleid. “Op zaterdag wordt het altijd laat in de bakkerij en de winkel” zei ik dan en bleef hiermee gedeeltelijk bij de waarheid.
 
Dat is op de kop af deze maand alweer 50 jaar geleden en ik was vol wrok omdat ik van moeder niet door mocht leren maar snel geld moest verdienen en terug betalen wat ik al die tijd had gekost aan eten en kleren en vooral schoenen en al die brilletjes niet te vergeten. Ik heb er nogal wat gesloopt bij het klimmen in bomen en stropen door het bos op vrije zondagen. Bij de bakker mocht ik voor Sint een verlanglijstje afgeven voor een cadeautje. Ik wilde een tekendoos met goede kleurpotloden tubes plakkaatverf en een schetsboek want ik wilde de bomen tekenen en schilderen. Dat mocht niet en kreeg ik theedoeken voor de uitzet. Wat heb je daaraan als je tussen tafellaken en servet leeftijd dienstmeisje bent en de liefde nog moet uitvinden.....Die leek nog verre maar kwam zomaar opeens om de hoek toen ik veertien was en verliefd op de bakkersjongen Fritske die met de bakfiets brood rondbracht op zaterdagmiddag aan kinderrijke gezinnen die op de pof brood kochten. Er was een familie Abeele die nooit betaalde weet ik nog. Frits mocht wel studeren en werkte in zijn vrije tijd bij de bakker en ik leefde de hele zaterdag toe naar het moment dat hij terugkwam van zijn ronde. Dan kwam hij koffie drinken bij mij in de keuken en aan de flirt met het dienstmeisje. Later hoorde ik dat hij toen al het meisje van de schoenenzaak zwanger had gemaakt. Ze moesten trouwen en kwam een baantje vrij bij de schoenenzaak dat ik snel inpikte. Weg van de kakkerlakken en de muizen de peperkoekenmannen en de bakker. In mijn eerste boek lees je hoe vreselijk ik tekeer ging in die schoenenzaak omdat het elegant rondhangen me slecht afging. De bezem door het magazijn en de rubberlaarzen in het sop. Dat moet een verschrikking zijn geweest voor de baas die zich “meneer” liet noemen en strak in het pak rond paradeerde in de zaak. .......Uiteindelijk werd ik rustiger maar dat had heel wat voeten in aarde omdat ik altijd weer opnieuw zonder overleg met “meneer” de zaak ging reorganiseren....
 
Annemiek